Claudia Engelen•6 jaar geleden de authentieke Maasdorpen en het historisch natuurlandschap zijn waardevolle troeven voor Maasmechelen. Deze dorpen en het landschap moeten beschermd worden en vooral hersteld.De troeven van een authentiek Maasdorp ( mits heropwaardering en bescherming van oude architectuur en het historisch groen)1) Sterk toeristisch karakter: Er moet wel een duidelijke visie komen voor de historische, authentieke Maasdorpen.=> De eigenheid van de typische oude gebouwen beschermen en restaureren (hoeves, dorpswoningen, dorpspleinen, schooltjes, winkels, oude bomen…). => Duidelijk architecturale richtlijnen voor nieuwbouwwoningen. Geen verkavelingen en appartementen, meer open groene ruimte vrijwaren. Verdichten met respect voor natuur en binnen de authentieke architectuur.=> De historische fauna en flora in ere herstellen: oude boomgaarden heraanplanten, hagen en wilde bloemenweides aanplanten, oude Maasarmen niet laten opdrogen (vb Oude Maas Leut), parken (kasteel Leut), straten en pleinen vergroenen,...=> verkeersplan: geen doorgaand verkeer, zone 30, enkel lokaal verkeer in doodlopende straten, verkeersremmende maatregelen, fietstraten (alle wegen rond de school en dorpskern.=>vergroenen: geveltuinen, groene straten, ontharden, subsidies voor groen voortuintjes.2) Aantrekkelijk wonen voor jong en oud dankzij kernversterkingDe dorpskernen dreigen slaapdorpen te worden als er geen visie wordt ontwikkeld. (Lees ook het artikel in De Standaard van Tine Hens.) Het wonen in dorpen wordt wel terug interessant wanneer de dorpskernen versterkt worden. Dat kan door middel van vestigingspremies voor kernversterkende initiatieven voor ondernemers / starters.
Kwalitatieve buurtwinkels (kruidenier, streekproducten,...) en kwalitatieve horeca op wandelafstand.
Ambachten en diensten (klusjesdienst, kinderopvang, buurtschooltjes…)
Duurzame en lokale initiatieven (bioteelt,...)
Recreatie / toerisme
- Een versterkte, dynamische dorpskern vergroot de sociale cohesie.- Meer voorzieningen in de dorpen zelf vermindert het gebruik van de wagen. Dat is dan weer beter voor het milieu en bevordert de veiligheid. 3) Terroir rond de dorpen (her)uitvinden zoals in het buitenland en onze buurlanden.In veel buitenlandse toeristische regio’s gaan mooie authentieke dorpen vaak samen met een sterke terroir (lokale producten). Denk aan de wijnregio’s, streken met olijfolie, kazen, ham, truffel,… We zien echter niet in dat we diezelfde troeven ook in onze eigen regio hebben. We zouden onze streek ook op de kaart zetten door onze eigen terroir (her)uit te vinden: dmv duurzame landbouw ecologische verantwoorde lokale producten te kweken. De gemeente zou een stimulerend programma rond de authentieke dorpen kunnen starten, in samenwerking met landbouwers (reeds gevestigde of nieuwe landbouwers) om gedeeltelijk of geheel over te schakelen van monocultuur naar permacultuur en dit geheel ecologisch. Gronden van de gemeente zouden hiervoor een herbestemming kunnen krijgen.En zo komen we bij volgend mogelijk project: een voedselbos in LeutEen voedselbos, eenvoudig uitgelegd. (andere bronnen: voedselbosbouw Nederland of nieuw in Vlaanderen: Food Forest Institute.)http://foodforestinstitute.com Een grote eetbare tuin zonder gebruik van pesticiden met als doel de flora en fauna te herstellen en de lokale gemeenschap gezonde producten aan te bieden, variërend per seizoen. Recht van de boer, of zeg maar van het voedselbos.Door meerdere gewassen én lagen op één grond te kweken, wordt de bodem op natuurlijke wijze verrijkt. In tegenstelling tot klassieke landbouw (monocultuur, massaproductie, korte termijn, gebruik van pesticiden) is een voedselbos gebaseerd op de principes van permacultuur (meerdere gewassen op één grond, geen pesticiden, natuurlijke bemesting, ecologisch, duurzaam, lange termijn)In een voedselbos staan bomen en struiken met eetbare vruchten, maar ook groenten, knollen en andere gewassen. Alles is aangeplant binnen de filosofie van een natuurlijk ecosysteem, met verschillende lagen en hagen. In voedselbossen staan ook bijenkasten om de bestuiving te bevorderen, die op hun beurt dan weer honing geven. Ondertussen is het ook interessant voor vlinders en insecten.Een lokaal Maaslands voedselbos zou kunnen bestaan uit typische bomen, planten, struiken en gewassen uit de streek. Hieronder enkele voorbeelden.- Fruitbomen: appel, peer, kers, kastanje, okkernoot, perzik,...maar ook vlierbes, boekweit,..- Frambozenstruiken, kruisbessen, veenbessen, …- Rapen, bieten, aardappelen, wortelen, kolen, …- KruidenEen voedselbos is géén volkstuin. Het wordt beheerd door enkele geëngageerde mensen. Het kan wél opengesteld worden zoals bloemenplukweides. De bedoeling is dat de opbrengst lokaal verkocht wordt in de ruimere zin van het woord (bewoners, toeristen, horeca…)Troeven voedselbos- Sociaal: schoolprojecten, buurtprojecten, psychosociale projecten…steeds rond ecologisch tuinieren, natuur, …- Herstel van cultureel erfgoed: ambachten en terroir herstellen, promoten en ontwikkelen (oude gewassen en teelten, maar ook recepturen opnieuw gebruiken en vermarkten)- Toerisme / recreatie: terroir en lokale producten integreren in het toeristisch aanbod van de authentieke Maasdorpen. Wandelingen door het voedselbos, plukroutes of plukweides, speciaalzaken/buurtwinkel, proeverijen en workshops bij regionale topchefs,...- Economisch: producten verwerken en verkopen in buurtwinkel (speciaalzaken met lokale producten uit omgeving) en horeca en recreatief, toeristisch aanbod. Lokale gerechten in restaurants, …- Ecologisch: gezondere omgeving, duurzaam. Spoort bewoners aan om nog meer te vergroenen.- Wonen: lokale, gezonde producten op wandelafstand. Trekt terug mensen uit de stad aan die rust, groen en een gezond leven zoeken. Vooral wanneer de auto kan blijven staan omdat er een versterkte dorpskern is.LECTUUR VOEDSELBOSSEN:Eetbare plukroute in de Ardennen, in Weekend Knack, oktober 2019- https://weekend.knack.be/lifestyle/culinair/dorp-in-ardennen-krijgt-eetbare-plukroute/article-normal-1522753.htmlOrganisatie in Nederland die opstart voedselbossen coördineert met provincies en gemeentes.- https://www.voedselbosbouw.org/artikelenArtikel in Knack over opkomst voedselbossen- https://www.knack.be/nieuws/belgie/de-opkomst-van-het-voedselbos-plant-uw-eigen-uiensoepboom/article-longread-1530873.htmlLECTUUR OVER DORPEN IN VLAANDERENDE STANDAARD AUDIO– Hoe Vlaanderen verappartementiseert – Ine Renson- https://www.standaard.be/cnt/dmf20191127_04740165?articlehash=9A479A941B62A2B6EE74FC703EF31489242171C030ED5315192FF04A8C4DBD0D90C2FBFE029813E40922998EE5183EC9B4CA1223610DA34EBB03DFBB4E827C6B
